Tuesday, 22nd August, 2017

जनसहभागितामा चल्नुर्छ रेडियो
मनोहर ढकाल

फेब्रुअरी १३  अर्थात विश्व रेडियो दिवश, संसारका रेडियोकर्मीहरुले उत्सवका रुपमा आजको दिनलाई मनाउने गर्छन् ।  आजकै दिन अर्थात सन् १८९४ फेव्रुअरी १३ मा  ईटलीका वैज्ञानिक जी मार्कोनीले रेडियोको आविस्कार गरेपछि यसै दिनलाई विश्व रेडियो दिवशको रुपमा मनाउन थालिएको हो । यसै सन्दर्भमा आज नेपालमा पनि रेडियो दिवस मनाइँदै छ ।

वास्तवमै रेडियो एउटा सर्वसुलभ र सरल सञ्चारको माध्यम भएकोले नयाँ नयाँ सञ्चारका प्रविधिको आविस्कार भई रहँदा पनि यसको लोकप्रियतामा कुनै कमी आएको छैन । नेपालको सन्दर्भमा हेर्ने हो भनेपनि सञ्चार जगतमा रेडियोले छोटो समयमा ठूलो प्रगति गरेको देख्न सकिन्छ । नेपालमा एउटै रेडियो, रेडियो नेपाल जुन सरकारी रेडियोको रुपमा आजपनि प्रशारित छ । केही वर्ष अगाडिसम्म यहि एउटा रेडियोबाट मात्र जनता हरु सु–सुचित हुने अवसर प्राप्त गर्दथे । तर २०४६ को बहुदल पश्चात रेडियोको विकास क्रममा परिवर्तन आएको पाउन सकिन्छ फलस्वरुप वि.सं. २०५४ सालमा सामुदायिक रेडियोको सुरुआत भयो । जुन जनताहरुको आफ्नै प्रयासबाट स्थापना भएको थियो रेडियो सगरमाथा १०२.४ मेगाहर्ज यो एफएम व्याण्डको दक्षिण एसियाकै  पहिलो सामुदायिक रेडियो थियो । यसपछि स्थानीयस्तरमा देश भरिनै सयौँ रेडियोहरु स्थापना भइसकेका छन् । देशका महत्वपूर्ण राजनीतिक परिवर्तन हरुमा जनताका तर्फबाट वकालत गर्न सदैव अग्रणी भूमिका खल्दै आएको सर्वविदितै छ । जनतालाई सु–सुचित गर्न स्थानिय स्तरका खुलेका रेडियोहरुले हरदम प्रयास गरिरहेका छन् । राष्ट्रिय तथा अन्तराट्रिय नेटवर्कसंग जोडिएर देश विदेशका खबरहरु स्थानीय स्तरमा पु¥याउने सरल माध्यम रेडियो वनेको छ । स्थानीय रीति, सस्कृति, भाषाको जगेर्ना गर्ने यो एउटा दरिलो माध्यम बनेको छ । 

रेडियोले समुदायको सञ्चारको सम्वाहकको रुपमा कार्य गर्दा गर्दै पनि यो बर्तमान अवस्थामा आएर सञ्चालन गर्न पनि धौ धौ परिरहेको छ । सरकारले सञ्चारलाई गर्ने व्यवहार, स्पस्ट विज्ञापन नीति, रेडियोमा लगाईएको कर जस्ता कारणले रेडियो सञ्चालन नै धराशायी बन्दै गईरहेको बर्तमान अवस्थामा देश विकासको मेरुडण्डको रुपमा रहेको रेडियोहरुलाई समुदायका अगुवाहरुले प्रयोग गर्ने मात्र हैन कि यसलाई बाँच्न सक्नेसम्म बनाउनुपर्ने   देखिन्छ । 

रेडियो सञ्चालकहरुले पनि निष्पक्ष रुपमा जनताको तर्फबाट वकालत गरिदिने माध्यमको रुपमा रेडियोलाई बनाउन सक्नु पर्दछ । शक्तिको पछाडि नलागी जनताको वकालतमा हरदम लागिरहे त्यस्ता रेडियोलाई जनताले माया गरिरहने छन् । त्यो रेडियो सँधै जनताको हुने छ । ती रेडियोहरुले बाँच्नका लागि सरकारलाई गुहार्नु पर्ने छैन जनताले बचाउने छन् । रेडियो दिवसको शुभकामना ।  

(लेखक ढकाल सामुदायिक रेडियो पालुङमा अवद्ध रेडियोकर्मी हुन्)




loading...


ताजा समाचार

भीमफेदीमा तीज बिशेष कार्यक्रम हुने
ऐतिहासिक पर्यटकीय क्षेत्र भीमफेदी गाउँपालिका वडा नंम्बर ६ मा भीमफेदीको सकृय नागरीकको सहभागितामा ८ भाद्रमा तिज बिशेष लोक संस्कृतिक गीत तथा नृत्य...
vim01-1503414447.jpg
थाहानगरका किसानलाई "गोलभेडाबाटै मालामाल"
मकवानपुरको थाहा नगरपालिका वडा नम्बर ६ का कृष्णभक्त महर्जन मिहिनती युवा हुन् । सातवर्ष अघि बज्रवाराहीमा गोलभेडा फलाउँछु भनेर आँट गर्ने कृष्णभक्तको...
Krishna-001-CV-1503409112.jpg
विद्युत प्राधिकरणमा व्यापक सरुवाः पालुङ प्रमुख कहाँ पुगे ? (हेर्नुहोस् सरुवा सूची)
नेपाल विद्युत प्राधिकरणले फेरि कर्मचारी सरुवा गरेको छ । प्राधिकरणले बढी चुहावट हुने वितरण केन्द्रका प्रमुखसहित मुख्य पदमा कार्यरत कर्मचारीको सरुवा...
electricity-1503396630.jpg
पूर्ण क्षमतामा डाँडागाउको रस्टिक हाउस किन चलेन ?
२८ टन क्षमताको रष्टिक हाउसले अझै कृष्कलाई  पुर्ण क्षमताको सुविधा दिन सकेको छैन । थाहा नगरपालिका वडानं ३ डाडागाउँमा रहेको  रष्टिक हाउसबाट...
लाइन बस्ने झन्झट सकियो, घरमा बसी-बसी तिर्नुस् बिजुलीको बिल
अब नेपाल विद्युत प्राधिकरणका ग्राहकलाई महसुल तिर्न प्राधिकरणको शाखा कार्यालयमा गएर लाइन बस्नैपर्ने बाध्यता हटेको छ । घर बसीबसी अनलाइनबाटै बिद्युत...
lectricity-1503313540.jpg

लोकप्रिय समाचार

हेटौंडाको स्कूलरोडमा खुकुरी हानाहान
मकवानपुर सदरमुकाम हेटौँडाको स्कुलरोडमा केहि युवाहरुबीच खुकुरी हानाहान भएको खबर छ ।  हेटौंडा–४ मा रहेको उक्त बजारमा खुलेआम खुकुरी हानाहान गरेपछि...
download-1502798702.jpg
हेटौंडा देशकै सफा शहर
हेटौंडा उपहानगरपालिका यस वर्ष पनि देशकै सफा सहर घोषणा हुन लागेको छ । यस अघि समेत सफा सहरका रुपमा घोषणा भएको हेटौंडा दोश्रो पटक देशकै ३ सफा सहरमध्ये १...
hetauda_4-1501559335.jpg
थाहानगरको लामचौरमा गाडी दुर्घटना
मकवानपुरको थाहा नगरपालिका-३ लामचौरमा मालबहाक ट्रक दुर्घटना भएको छ । हेटौंडाबाट रसायनिक मल लिएर आग्रा जाँदै गरेको ना६ख ५९४३ नम्बरको आइचर गाडी...
sadak-1501465308.jpg
हेटौंडका व्यापारी हिरालाल साह पक्राउ
हेटौंडका व्यापारी हिरालाल साहलाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।  कमतौल चामलको बोरा बिक्री गरेको आरोपमा प्रहरीले उनलाई पक्राउ गरेको हो । संयुक्त बजार...
Pakrau-1502789976.jpg
थाहाको शिखरकोटमा घैटो फुटाइयोः आग्रा युवा समूह प्रथम
मकवानपुरको थाहा नगरपालिकाको शिखरकोटमा कृष्णअष्टमी अवसरमा घैटो फुटाउने प्रतियोगिता सम्पन्न भएको छ । हरेक वर्ष कृष्णाष्टमीको भोलिपल्ट आयोजना हुने...
102-1502809904.jpg