Sunday, 19th November, 2017
वि.स.

नाजुक अवस्थामा दामन भ्युटावरको टेण्डर

DSCN2000-1505383959.JPG

पर्यटकीय दृष्टिकोणले अत्यन्तै महत्व राख्ने दामनको भ्युटावर स्थानीय तहको भोकाधिकारमा आएपछि टेण्डर आव्हान हुँदैछ । करिब ६० वर्षको इतिहास बोकेको भ्युटावरको अवस्था भने निक्कै नाजुक छ । 

त्रिभुवन राजपथ निर्माणका क्रममा भारतीय इन्जिनियरहरुले निर्माण गरेको भ्युटावर पछिल्लो समय जिल्ला विकास समिति मकवानपुरको भोकाधिकारमा थियो । जिल्ला विकास समितिले निजी क्षेत्रबाट टेण्डर आव्हान गरेपछि स्टेप नेपाल नामको गैरसरकारी संस्थाले वार्षिक ३ लाख ७७ हजार ७ सय ७७ रुपियाँमा संचालनको जिम्मा पाएको थियो । स्टेप नेपालले जिविसलाई भाडा वापतको रकम भुक्तानी नगरेपछि ठेकेदार लवशेर विष्टलाई सञ्चालनको जिम्मेवारी दिइएको थियो ।  

२०७२ बैशाख १२ गतेको भुकम्पले क्षति पु¥याएको भन्दै लामो समय बन्द गरिएको भ्युटावर क्षेत्रभित्र पूर्वाधार निर्माण तथा मर्मत सम्भारका लागि यो १० वर्षमा करिब ३७ लाख रुपियाँ जिविसले लगानी गरिसकेको छ । स्टेप नेपालको जिम्मामा रहँदा सेमिनार हल निर्माणका लागि जिविसबाट ७ लाख रुपियाँ र पछिल्लो समय मर्मत तथा पूर्वाधार निर्माणका लागि १२ लाख रुपियाँ र १८ लाख रुपियाँ गरी करिब ३७ लाख रुयियाँ जिविसको लगानी गरिसकेको जिविस श्रोतले बताएको छ । 

केहि एटेच समेत गरी १३ वटा कोठा, भ्युटावर, सेमिनार हल, सामुहिक बेडरुम, भान्छा १, रिसेप्सन १, बाहिरी शौचालय ३, गार्ड कक्ष १ समेतको संरचना रहेको भ्युटावर क्षेत्र अहिले अस्तव्यस्त अवस्थामा छ । जिल्ला समन्वय समितिबाट थाहा नगरपालिकाको स्वामित्वमा आइसकेपछि टेण्डरको तयारी गरेपनि ठेकेदार कम्पनीसँग त्यहाँ रहेका भौतिक पूर्वाधार तथा जिन्सी विवरण आधिकारिक हस्तान्तरण भने भएको छैन । ‘बाहिरबाट रङरोगनले राम्रो देखेपनि हरेक कोठाहरुमा रहेका बेडहरु व्यवसायिक आधारले काम लाग्ने खालका छैनन् । सबै कोठाहरुमा ढुसी गनाएका छन् । कुर्ची तथा फर्निचरहरु अस्तव्यस्त छन् । शौचालयका ढोकामा खापा छैन । जताततै झार उम्रिएका छन् ।’ बुधबार स्थलगत अवलोकनपछि नेकपा एमाले नगर कमिटीका निवर्तमान अध्यक्ष अच्युत्तम प्रसाद ढकालले बताए । 
    दामन भ्युटावर एण्ड रिसोर्ट नाम रहेपनि मकवानपुरका लागि भने यो ऐतिहासिक पर्यटकीय गन्तव्य हो । अहिलेका इन्जिनियरहरु समेत चकित पर्ने गरी पूर्वाधार बनेको यो टावर व्यवसायिक रुपले मात्र होइन, थाहानगरको परिचयका लागि पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण छ । भ्युटावरबाट नगरले कति आम्दानी गर्ने भन्दा पनि यसको व्यवस्थापन कसरी राम्रो गर्ने भन्ने चुनौति प्रमुख हो । भ्युटावरका नामले दामन भित्रिने पर्यटकहरुबाट अन्यत्रका व्यवसायीहरुले समेत फाइदा लिनेछन् । त्यसको अहिलेको अस्तव्यस्त व्यवस्थापन होइन, सुविधायुक्त उत्कृष्ट व्यवस्थापनको खाँचो छ । 
    नगरपालिका स्रोतका अनुसार वार्षिक न्यूनतम साँढे पाँच लाख रुपियाँमा पाँच वर्षसम्मका लागि टेण्डर आव्हान गरिँदैछ । स्थलगत अवलोकन गर्दा यसलाई रिसोर्टको हैसियत बनाउन कम्तिमा २५ लाख रुपियाँ व्यवसायीले लगानी गर्नु पर्ने देखिन्छ । जम्मा पाँच वर्षका लागि ठेक्कामा लिने व्यवसायीले अब अहिलेकै अवस्थामा भ्युटावर संचालन गर्ला वा २५ लाख रुपियाँ लगानी गर्ला ? यो चासो र चिन्ताको विषय हो । तत्कालीन अवस्थामा जिविसले तत्कालीन दामन गाविसलाई संचालनको जिम्मा दिँदा पनि नाजुक अवस्थामा गुज्रिएको थियो । व्यवसायीले वार्षिक रुपमा बुझाउने भाडाभन्दा पनि टावरको अवस्थालाई स्तरोन्नति गर्नु पर्ने प्रमुख मापदण्ड बनाउन आवश्यक छ । त्यहाँका कोठाहरुको अवस्थालाई सुधार गरी आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकहरुलाई लक्षित गरी सोहि अनुसारका बेडहरु राखिन आवश्यक छ । नगरले न्यूनतम भाडा लिए पनि ठेकेदार कम्पनीसँग टावरको स्तरोन्नति, दररेट, वातावरणीय अवस्था, फूल तथा बगैँचा, टेलिस्कोप लगायतमा ठेकेदार कम्पनीले कसरी लगानी गर्ने भन्ने विषयलाई प्राथमिकता दिइनु पर्छ । तर, व्यवसायीले यी शर्तहरु मान्न ५ वर्ष समयसीमा स्वीकार गर्लान् कि नगर्लान् ? 
    हालै मात्र नगरको स्वामित्वमा आएको भ्युटावर संचालनका लागि गोप्य रुपले एउटा समूह क्रियाशील रहेको दामनका स्थानीयहरुले बताएका छन् । ‘भित्रभित्रै मिलाउने कुरा सुनेको हो, सायद त्यस्तै गर्ला’ नाम नबताउने शर्तमा एक व्यवसायीले भने । टावरको वर्तमान अवस्थामै संचालन गर्ने र नगरको पर्यटन शीर्षकको बजेट वार्षिक रुपमा पारिरहने त्यो समूहको योजना हो । नगरपालिका स्रोतका अनुसार टावर संचालन गर्नका लागि होटल व्यवसायी भएको हुनु पर्ने भन्ने शर्त तेर्साइने भएको छ । यो शर्तले के अर्थ स्पष्ट पार्ला ? होटल व्यवसायी नै हुनु पर्ने होभने हाल ति व्यवसायीले संचालन गरिरहेको व्यवसाय बन्द गरी टावर चलाउन आउलान् ? वा होटल संचालनको फर्म रहेको तर होटल संचालनमा नरहेका व्यवसायी आए नयाँ व्यवसायी र उनमा के अन्तर ? यो बडो रहस्यमय शर्तको रुपमा विश्लेषण गर्न सकिन्छ ।
    भ्यूटावर संचालन तथा व्यवस्थापनमा अहिले कै अवस्थामा रहने गरी ठेक्का लगाइएमा अहिलेको नगरपालिकाको सिंगो टिम ‘फेलर’ सावित हुनेछन् । नगरको आकर्षक गहनाको रुपमा रहेको टावरलाई व्यवस्थित र आकर्षित गरी देशविदेशमा प्रचारप्रसार गर्न योग्य ठेकेदारको छनौट हुन आवश्यक छ । न्यूनतम रकमभन्दा पनि संचालन तथा टावरको अवस्थाको न्यूनतम मापदण्ड बनाइ संचालकलाई प्रोत्साहन गर्न जरुरी छ । पर्यटन व्यवसायीहरुलाई ‘प्रोमोशन’को सहानुभूति दिन आवश्यक छ । जिविसबाट नगरको स्वामित्वमा ल्याइँदै गर्दा त्यहाँको अवस्थाको भौतिक तथा संरचनागत लिपि राखिनु पर्ने कि नपर्ने ? पाँच वर्षपछि ठेकेदार कम्पनीले अहिले कै अवस्था जस्तो बनाएर छोडेमा त्यसको जिम्मा कसले लिने ? वा लिन तयार छ ? अहिलेको अवस्थाको जिम्मा जिविसले लिन खोजेको छ ? वा ठेकेदार कम्पनीले ? त्यसो भएका हुँदा नगरको पर्यटकीय पूर्वाधार मध्ये भ्युटावरलाई प्रमुख प्राथमिकतामा राखेर लामो समयसम्मका लागि नीतिगत रुपमा टेण्डर आव्हान गर्न आवश्यक छ ।  

सुरेन्द्रमान प्रधान




loading...


ताजा समाचार

स्थानीय तहलाई घुमाउरो पत्र, डेढ महिना सामाजिक परिचालकको जागिर थप हुने
स्थानीय शासन तथा सामुदायिक विकास कार्यक्रम (एजीसिडिपी) कार्यक्रमलाई आगामि पौष १६ गतेसम्मलाई निरन्तरता दिने भन्दै स्थानीय तहहरुलाई घुमाउरो ढंगले...
MOFALD12-1510842743.jpg
भारतको इसारामा सरकार फेर्ने चलनको अन्त्य हुनेछः सिग्देल
नेकपा एमाले मकवानपुरकी अध्यक्ष मुनु सिग्देलले ९÷९ महिनामा सरकार फेर्ने चलनको अन्त्यका लागि बाम गठबन्धन बनेको बताएकी छिन् । मनहरी गाउँपालिका वडा नं...
manahari-6-1510771670.jpg
समृद्ध नेपालका लागि समृद्ध मकवानपुर बामगठबन्धनको एजेण्डा–दाहाल
बामगठबन्धनका तर्फबाट मकवानपुरक्षेत्र नम्बर १ का उमेद्वार कृष्ण प्रसाद दाहालले नेपालमा बामपंथी दलहरु मिल्नु देशको आवश्यकता र जनताको माग भएको बताएका...
hetauda-13-1510736523.jpg
नयाँ शक्तिको घरदैलो कार्यक्रम
नयाँ शक्ति पार्टी, नेपाल मकवानपुरका तर्फबाट प्रदेशसभा क्षेत्र नम्बर १ (ख) का उम्मेदवार राजन मैनाली सहितको टोलीले हेटौँडा उपमहानगरपालिका वडा नम्बर ४...
New-1510736372.jpg
अन्धाधुन्ध खुकुरी प्रहार गर्दा ३ जनाको ज्यान गयो ः यसरी भयो घटना
मकवानपुरको मनहरी–७ मा एक व्यक्तिले मंगलबार साँझ अन्धाधुन्ध खुकुरी प्रहार गर्दा तीन जनाको मृत्यु भएको छ । अर्का एक जना घाइते भएका छन् । खुकुरी प्रहार...
suman-baraili-1510709662.jpg

लोकप्रिय समाचार

यि हुन् मकवानपुुरका बाम गठबन्धनका उमेद्वार !
बाम गठबन्धनले मकवानपुर जिल्लामा प्रतिनिधि सभा सदस्यको तथा प्रदेश सभा सदस्यको उमेद्वारी टुङ्गो लगाएसंगै १६ कार्तिकमा उमेद्वारी दर्ता गराउँदैछन्...
BAM1-1509590522.jpg
कुलेखानीमा डुबेर एकजना बेपत्ता
मकवानपुरको कुलेखानी इन्द्रसरोवर तालमा डुबेर एकजना बेपत्ता भएका छन् । भक्तपुरचाँगुनारायण नगरपालिका वडा नम्बर ३ बाट कुलेखानी घुम्न आएका रोनाल्ड...
download-1509010865.jpg
१८ वर्षपछि कमल थापा र कृष्ण दाहालको चुनावी भिडन्त
मकवानपुर क्षेत्र नम्बर १ का मतदाताका लागि चौथो पटक पनि दुईमात्र विकल्प आउँदैछन्-कमल थापा रोज्ने कि कृष्णप्रसाद दाहाल ? २०४८ सालदेखि २०५६ सम्म तीनओटा...
Thapa-With-1509271845.jpg
मकवानपुरमा माओवादीबाट पुलामी र मोक्तान बने उमेद्वार, को उठ्दैछ बागी ?
मकवानपुरमा दुई वटा प्रदेशसभाका लागि उमेद्वार भाग पाएको माओवादी केन्द्रको तर्फबाट जिल्ला संयोजक तथा पोलिटब्युरो सदस्य प्रेमबहादुर पुलामी र कुमारी...
KP-1509546546.jpg
मकवानपुरमा प्रहरीले चलायो ७ राउण्ड हवाइ फायर, किन ?
मकवानपुरको नेवारपानी प्रहरी चौंकीमा स्थानीयले तोडफोड गर्न थालेपछि प्रहरीले ७ राउण्ड हवाइ फायर गरेको छ।२५ कार्तिकराती मापसे सेवन गरेर महिला तथा...
ज्ब्धबभ-1510458453.jpg