Wednesday, 20th September, 2017

२०३० भित्र नेपालमा विनाशकारी भूकम्पको सम्भावनाः बीबीसी

नेपालमा सन् २०३० भित्र विनाशकारी भूकम्प जाने सक्ने सम्भावना रहेको एक अध्ययनले जनाएको छ । जापानी विज्ञहरुको सहयोगमा गरिएको अध्ययनले सन् २०३० सम्ममा नेपालमा करिब ५० हजार मानिसको ज्यान जानसक्ने र झन्डै पौने तीन लाख घरमा क्षति पुग्नसक्ने क्षमताको भूकम्पको अनुमान गरेको बीबीसी नेपाली सेवाले उल्लेख गरेको छ । यद्यपि यो भूकम्प जाने सम्भावाना मात्रै भएको विज्ञहरुले बताएका छन् ।

देशका तीन विभिन्न क्षेत्रमा भविष्यमा ठुला भूकम्प जानसक्ने परिकल्पना गर्दै सरकार नेतृत्वको उक्त अध्ययनले भवन निर्माणको प्रवृत्ति अहिलेकै जस्तो रहे विपत्तिका बेला राजधानी उपत्यकामा सबैभन्दा धेरै जनधनको क्षति हुनसक्ने आकलन गरेको छ । भवन संहितामा कडाइ गर्दै घर तथा संरचनाहरू इन्जिनियरिङ् विधिको पालना गरी बनाइए क्षतिमा व्यापक कमी आउने बीबीसीले जनाएको छ । 

महाकालीदेखि कालीगण्डकी, कालीगण्डकीदेखि मस्र्याङ्दी, मस्र्याङ्दीदेखि सुनकोशी र सुनकोशीदेखि मेचीसम्म गरी विज्ञहरुले भूकम्पीय प्रवृत्तिका आधारमा नेपाललाई विभिन्न चार खण्डमा विभाजन गरेका छन् ।

लामो समययता भूकम्प नगएको तथा २०७२को भूकम्प जाँदा पूर्ण रूपमा सञ्चित शक्तिको निकास नभएको जस्ता आधारमा विज्ञहरुले आफ्नो पछिल्लो अध्ययनमा सुदूर र मध्यपश्चिम नेपाल, पश्चिम नेपाल र मध्य नेपाल दक्षिण गरी तीन थरी परिदृश्य भूकम्प अर्थात् ’सिनारियो अर्थक्वेक’को परिकल्पना गरेका छन् ।

यसबारे प्रस्ट पार्दै अध्ययनमा संलग्न भूकम्पविद् एवम् खानी तथा भूगर्भ विभागका उपमहानिर्देशक सोमनाथ सापकोटा भन्छन्, “विभिन्न अध्ययनका आधारमा यस्तो ठाउँमा यो स्तरको भूकम्प गयो भने कस्तो क्षति हुन्छ भन्ने हो । भूकम्प जान्छ नै भन्ने अनुमान होइन ।”

त्यसमध्ये ८ दशमलव ६ म्यानिच्युडको हुने परिकल्पना गरिएको सुदूर र मध्य पश्चिम नेपाल परिदृश्य भूकम्पले राजधानी उपत्यकामा ठुलो असर नपार्ने भन्दै त्यसबारे थप विस्तृत अध्ययन गरिएको छैन ।

तर ७ दशमलव ८ म्याग्निच्युडको हुने परिकल्पना गरिएको पश्चिम नेपाल र मध्य नेपाल दक्षिण परिदृश्य भूकम्पले भने राजधानी उपत्यकामा प्रभाव पार्नसक्ने विज्ञहरुले आकलन गरेका छन् ।

अध्ययनमा संलग्न सहरी विकास मन्त्रालयका वरिष्ठ इन्जिनियर सुमन सालिके भन्छन्, “काठमाडौँ उपत्यकालाई सबैभन्दा बढी क्षति मध्य नेपाल दक्षिण परिदृश्य भूकम्प अर्थात् सीएनएसले पुर्‍याउने देखियो । त्यसलाई जमिनको थर्कनको आधारमा सीएनएस वान, सीएनएस टु र सीएनएस थ्रीमा विभाजन गरी तीनवटा अवस्थाबारे अध्ययन गरेका थियौँ ।”

सालिके भन्छन्– “सबैभन्दा खतरापूर्ण सीएनएस थ्रीमा काठमाडौँ उपत्यकाका ४५ प्रतिशत घर पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त हुन सक्छन् । आशिंक क्षतिको पनि सङ्ख्या जोड्दा त त्यो सङ्ख्या ७६ प्रतिशत पुग्छ ।”

यो अनुमानित विवरण सन् २०१६ लाई आधार मानेर निकालिएको हो । तर अहिलेकै जस्तै भवन निर्माणको प्रवृत्ति रहे सन् २०३० मा क्षति अझै बढ्ने अनुमान गरिएको छ ।

सबैभन्दा खराब अवस्थामा सन् २०१६ मा झन्डै ३८ हजार जनाको ज्यान जाने र करिब २ लाख घरमा क्षति पुग्ने अनुमान गरिएकोमा सन् २०३०मा ५० हजारजतिको मृत्यु हुने र करिब पौने तीन लाख घर पूर्णरुपमा क्षतिग्रस्त हुनसक्ने आकलन गरिएको छ ।

अध्ययनमा संलग्न जाइकाका विज्ञ र्योजी ताकाहाशी भन्छन्, “भूकम्प आफैले मान्छे मार्दैन तर संरचनाले मार्छ । त्यसको अर्थ बलियो भवनहरू बनाउनुपर्छ र आम मानिसले किन सुरक्षित भवन बनाउने भनेर बुझ्नु जरुरी छ ।”

महेश आचार्य, बीबीसी नेपालीबाट साभार




loading...


ताजा समाचार

माघ ७ः संविधानको खड्गो
संविधान पूर्ण कार्यान्वयनका लागि आवश्यक कानुन निर्माण गरी माघ ७ गतेभित्र सबै तहको निर्वाचन सम्पन्न गर्न सर्वोच्च अदालतले भदौ १९ गते बाध्यकारी...
Nepal-new-1505784643.jpg
राजु बिरहिले ल्याए अहिले सम्मकै फरक दोहोरी गित (हेर्नुहाेस् भिडियो सहित)
लोक गितको फाँटमा करिब एक दशक देखि निरन्तर लागि परेका मकवानपुरे  बहुप्रतिभाशाली गायक "राजु बिरही" र मकवानपुरकै नव गायिका मन्दिरा देबकोटा...
Raju-1505752384.jpg
एमाले मकवानपुरले दियो जनप्रतिनीधिलाई प्रशिक्षण
नेकपा एमाले मकवानपुरले इन्द्रसरोवर गाउँपालिकामा निर्वाचित जनप्रतिनीधिलाई प्रशिक्षण दिएको छ । एमालेका तर्फबाट गाउँपालिका र बिभिन्न बडामा...
indrasarobar-Prasixyan-1505751127.jpg
संविधान दिवसः अघिल्लो दिनदेखि नै मालपोतमा दीपावली
संविधान दिवसको अवसरमा मालपोत कार्यालय शिखरकोटले आफ्नो कार्यालयमा दिपावली गरेको छ । नेपाल सरकारले संविधान जारी गरेको दिन ३ असोजको अवसर पारेर दीपावली...
Depawali-1505753417.jpg
थाहानगरको सम्वृद्धिका लागि चन्द्रागिरीमार्ग–मन्त्री राणा 
मकवानपुरको थाहानगर र छिमेकी गाउँपालिकाहरु पर्यटकीय संभावना बोकेको क्षेत्र भएकोले पर्यटकीय क्षेत्रकै रुपमा विकास गर्नुपर्ने अर्थराज्य मन्त्री उदय...
FFFFFFFFFF-1505749429.jpg

लोकप्रिय समाचार

उपमेयर गोपाली आफै ट्रिपर लिएर सडक मर्मतमा निस्केपछि
सडकमा खाल्डाखुल्डी परेर जोखिम भएको भन्दै एमालेका नेताहरुले ज्ञापनपत्र बुझाए लगत्तै नगरपालिकाले उक्त समस्या समाधानका लागि तदारुकता देखाएको छ ।...
upamayor-aafai-sadak-ma-1505465414.jpg
ट्रिपरले ठक्कर दिदा थाहानगरमा बालिकाको मृत्यू
मकवानपुरको थाहानगरपालिका वडा नम्बर ६ बज्रवाराहीमा ट्रिपरले ठक्कर दिदा एकजनाको मृत्यू भएको छ । बज्रवाराहीमा ना ५ ख २५४६ नम्बरको ट्रिपरले १७ भाद्र...
download-1504326042.jpg
हेटौंडा देशकै उत्कृष्ट दोस्रोमा, जिविस मकवानपुर र थाहा नगरपालिका फेल
स्थानीय निकाय वित्तिय आयोगले न्युनतम शर्त तथा कार्य सम्पादन मापन (एमसीपीइएम) को नतिजा प्रकाशन गरेको छ । आयोगले पेश गरेको आर्थिक वर्ष २०७२-०७३ को नतिजा...
CVR-MK-1504754751.jpg
बलत्कारको अभियोगमा थाहानगरका एकजना पक्राउ
मकवानपुरको थाहा नगरपालिकाको अंगारेस्थित डेरा गरी बस्ने १३ वर्षीया बालिकालाई जबरजस्ती करणीको अभियोगमा एकजना पक्राउ परेका छन् ।  थाहा...
Icon-1504533903.jpg
वडा अध्यक्ष श्रेष्ठ भन्छन्-‘सबैसंगको सहकार्यमा नमुना वडा बनाएर देखाउँछु’
थाहा नगरपालिकाको बजेट विनियोजन पश्चात् हरेक वडाहरुमा कार्यानवयनको चरण रहेको छ । अहिले नगरपालिकाका प्राविधिकहरु वडाका योजनाहरु इस्टिमेटमा व्यस्थ...
Parashuram-With-1504539341.jpg