Monday, 18th December, 2017
वि.स.

थैलोमा मैलो, हातमा पैसा

मकैबारी टोलमा पुग्ने जो कोही पनि मोहित हुन्छन् । सफा गाउँ, स्वच्छ वातावरण मकैबारी टोलको पहिचान नै बनिसकेका छन् । मकैबारी टोल मकवानपुरको फाखेल गाविस वडा नम्बर ६ मा पर्छ । टोल सफा गर्न गाउँका भद्रभलाद्मी बसेर नियम बनाएका पनि होइनन् । गाउँका स्थानीयहरुकै सक्रियतामा भएको हो, जो नारी सीप सृजना केन्द्रको सहयोगमा संचालन भएको देउराली सामुदायिक छलफल केन्द्रका सहभागी थिए । मकैबारी टोलका बासिन्दाले आ–आफ्नो घर छेवैमा बाँस गाडेका छन्, । गाडेको बाँसमा दुई वटा थैलो, एका तिर कुहिने र अर्कातिर नकुहिने फोहोर जम्मा गर्न मिल्ने गरी बोरा तुन्द्रुङ्ग झुण्ड्याइएको छ । गाउँका कतिपयले दुई तीन घरको बीचमा पर्ने गरी फोहार जम्मा गर्ने साझा थैलो राखेका छन् । फोहोर जम्मा गर्न कत्ति पनि खर्च नगरी घरमा चामल मकै ल्याउँदा खाली भएको थैलोको सदुपयोगबाटै सम्भव भएको देख्दा कमैबाचरी टोलकी स्थानीय रेनु गुरुङ मख्ख छिन् । आजभोलि कसैले टोलमा प्लाष्टिक, कागज र अन्य फोहोर फालेको देख्ने वित्तिकै लक्ष्मी गुरुङ सचेत पारिहाल्छिन् । गुरुङ गाउँका बालबालिकाहरुलाई फोहोर थैलोमै हाल्नुपर्छ भनेर पनि सिकाउँछिन् । घरकालाई त उनले बानी नै पारिसकेकी छिन् ।

थैलोमा जम्मा गरेको फोहोर बढिमा हप्तैपिच्छे गाउँलेहरु झिक्छन् । कुहिनेलाई कम्पोष्ट मल बनाउँछन् । नकुहिनेलाई फेरी एकै ठाउँमा जम्मा गरेर राख्छन् । त्यस्तो फोहोर विक्री गरेर आम्दानी गर्ने उनीहरुको सोच छ । फाखेलको छिमेकी थाहानगरको बज्रवाराहमिा प्लाष्टिकजन्य फोहोर प्रशोधन उद्योग खुलेको छ । अब त्यस्ता फोहोर त्यही लगेर बेच्ने छलफल केन्द्रको सोच छ । कुहिने फोहोरबाट बनेको मलले मकैबारी टोलका महिलाहरुको करेसाबारीमा तरकारी सप्रेको छ । तरकारी बिक्रिबाट पनि उनीहरुले आफ्नो आम्दानी बढाउँदैछन् । फोहोर व्यवस्थापनको विषयमा शान्ति गुरुङले राम्रोसंग बुझेकी छिन् । किनभने उनले छलफल केन्द्रमा यसको फाइदा र बेफाइदाको विषयमा खुलेर छलफल गरेकी छिन् । फोहोर व्यवस्थापनको सवाल छलफल केन्द्रमा उठेपछि भएको प्रतिवद्धताले गाउँमा यस्तो परिवर्तन संभव भएको छलफल केन्द्रकी सहजकर्ता निर्मला लोले बताइन् । देउराली सामुदायिक छलफल केन्द्रमा अहिले २२ जना सहभागीछन् । उनीहरु फोहोर व्यवस्थापन घरैमा गर्न सके सबैलाई फाइदा हुने बताउँछन् । अहिले गाउँभरीका ३० घरमा यसरी नै फोहोर संकलन गरी सरसफाई गर्ने अभियान संचालन भएको छ । ‘व्यवहारिक ज्ञान सिक्ने थालो छलफल केन्द्र हो, यहाँ कर्तव्य र अधिकारलाई राम्रोसंग बुझाइन्छ’– सहजकर्ता निर्मलाले भनिन् । केन्द्रमा विशेष गरी सामाजिक मुद्दाको विषयमा छलफल हुने गर्दछ । महिला हिँसा विरुद्ध, सरसफाई सचेतना, बाल विवाह विरुद्ध, जन्मदर्तालगायतको विषय छलफलको मुख्य मुद्दा हुन् । गाउँलेहरुले वातावरण सरसफाईसंगै व्यक्तिगत सरसफाईमा पनि उत्तिकै जोड दिएको सहजकर्ता लोले बताइन् । वातावरणको साथै व्यक्तिगत सरसफाई नगरे त्यसको अर्थ नहुने विषयमा सहभागीहरुले राम्रोसंग बुझेको सहजकर्ता लोले सुनाइन् । 

सरसफाईमा नमुना काम गर्दै अघि बढेको देउराली सामुदायिक छलफल केन्द्र फाखेलको पहिलो समूह हो । फाखेलमा नारी सीप सृजना केन्द्रको सहयोगमा यस्ता नौ वटा छलफल केन्द्र छन् । अहिले फाखेलका अरु वडामा रहेका छलफल केन्द्रका सहभागीहरुले पनि देउरालीकै दुरुस्त सिको गर्न थालेका छन् । छलफल केन्द्रहरुको फाखेल गाउँस्तरीय संजाल छ । संजालको प्रत्येक महिना नियमित बैठक बस्छ । बैठकमा एक÷अर्को छलफल केन्द्रले गरेको राम्रो कामको समिक्षा हुन्छ । यहि समिक्षाबाट अरु समूहले राम्रा काम पछ्याउँछन् । गाविसले छुट्याउने लक्षितवर्गको बजेटको खर्च विधि र त्यासको योजनाको विषयमा पनि बैठकमा छलफल र निर्णय हुन्छ । अहिले फाखेलको वडा नम्बर ५ मा रहेको महिला जागरण सामुदायिक छलफल केन्द्रले पनि सरसफाईमा लाली गुराँसको मोडल अपनाइरहेको छ । ‘हामी टोल सफा गर्ने विषयमा छलफल केन्द्रबाटै प्रतिवद्ध भएर थालनी गरेका हौं’– सहजकर्ता रिया लामाले भनिन् । सहजकजर्ता रिया, गाउँमा सरसफाई अभियानको नेतृत्व छलफल केन्द्रका सहभागीहरुले गरेकोमा खुशी छिन् । ‘अक्सफामको सहयोगमा नारी सीप सृजना केन्द्रले संचालन गरेको महिला नेतृत्व परियोजनाको उद्देश्य पनि नेतृत्व लिउन् भन्ने नै हो’– गाविस सामाजिक परिचालक रेशम कुमारी घिसिङले भनिन् । सरसफाई अभियान संचालन गर्नको लागि छलफल केन्द्रका सहभागीहरु मात्र हैनन्, आजभोलि गाउँका अगुवाहरु पनि लागी परेकाछन् । वडा नागरिक मञ्च, बाल संरक्षण समिति, सहकारीका सदस्यहरुले पनि गाउँ सफा गर्ने अभियानमा हातेमालो गरेको सामाजिक परिचालक घिसिङले बताइन् । छलफल केन्द्रको नेतृत्वमा भएको अभियानलाई प्रसंशनीय कार्यको रुपमा लिएको फाखेल गाविसका प्रशासनिक सहायक हिरा बलामीले प्रतिक्रिया दिए ।
 




loading...


ताजा समाचार

पालुङ जेसिजको अध्यक्षमा अमात्य निर्वाचित
पालुङ जेसीजको वर्ष २०१८ का लागि अध्यक्षमा विजयश्याम अमात्य निर्वाचित भएकाछन् । अमात्यसर्वसम्मत निर्वाचित भएका हुन् । २ पौषमा भएको साधारसभा पश्चात् ३...
BJY01-1513561766.jpg
एमालेसँगको एकतामा जाँदैनौ‌ंः रायमाझी
चुनावको परिणामलाई कसरी लिनुभएको छ ? हरेक संसदीय निर्वाचनमा सपनाहरुको व्यापार हुन्छ । विकासको बकम्फुसे नाराहरु तेर्साईन्छ । र, त्यसैको आधारमा...
Jagrit-CVR-1513522667.jpg
प्रधानमन्त्री र पार्टी अध्यक्ष को हुन्छ ? पढ्नुहोस् ओली र प्रचण्डको जवाफ
पार्टी एकता पहिले कि सरकार गठन ? प्रधानमन्त्री केपी ओली बनेपछि एकीकृत पार्टीको अध्यक्षचाहिँ को ? प्रधानमन्त्री र पार्टी अध्यक्ष आलोपालो गर्ने हो कि ?...
prachanda-kp-oli-1513517908.jpg
सकियो पालुङ जेसिजको १७ औं वार्षिक साधारण सभा, अध्यक्षमा निर्वाचन नै हुने संकेत
मकवानपुरको थाहानगरमा सामाजिक क्षेत्रमा क्रियाशील पालुङ जेसिजको १७ आंै वर्षिक साधारण सभा २ पौषमा सम्पन्न भएको छ । थाहानगरका उपप्रमुख खड्ग गोपालीको...
Kabi-1513520126.jpg
मकवानपुरमा यात्रु ठग्ने चालक सहित सवारी साधन प्रहरी नियन्त्रणमा
जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले सुमोमा यात्रा गर्ने यात्रु ठग्ने चालक तथा टिकट काउन्टरमा रहने कर्मचारीलाई पक्राउ गरेको छ । हेटौँडाबाट काठमाण्डौँ...
Thagi-1513515523.jpg

लोकप्रिय समाचार

मकवानपुरमा समानुपातिकमा को अगाडि ? (हेर्नुहोस् मत सहित)
२१ मंसिरमासम्पन्न प्रतिनिधि तथा प्रदेशसभा निर्वाचन अन्र्तगतको सामानुपातिक सांसदको लागि मतगणना सुरु भएको छ । यस्तो छ हालसम्मको मतपरिणाम: नेकपा...
matgadana-1512987351.jpg
मोटरसाइकल हराए मकवानपुरमा पूर्व गृहराज्यमन्त्रीको चुनावमा भेटिन सक्छ है !
पूर्व गृहराज्य मन्त्रीसमेत रहेका नेपाली कांग्रेस मकवानपुरका सभापति र्इन्द्रबहादुर बानियाँको चुनावी प्रचारमा चोरीको मोटरसाइकल प्रयोग भएको खुलेको...
Police-1511360665.jpg
पहिलो पल्ट जसले रुपचन्द्र विष्ट हराए अहिले काँग्रेस नेतृलाई
मकवानपुर क्षेत्र नम्बर २ बाट नेकपा एमालेका बिरोध खतिवडा विजयी भएका छन् । उनले कांग्रेसकी नेतृ महालक्ष्मी डिना उपाध्यायलाई ११ हजार ९६३ मतले हराउँदै...
Birodh-Khatioda_Winner-1512917229.jpg
बानिँयाको पछिपछि स्याङ्तान, २४ हजार ८ सय ९५ मत गनियो
प्रतिनिधिसभा क्षेत्र नम्बर २ अन्तर्गतको प्रदेशसभा २ को ताजा मतपरिणाम अनुसार लोकतान्त्रिक गठबन्धनका उम्मेदवार ईन्द्रबहादुर बानिँयाले १२ हजार २६ मत...
Mk-2-Kha-1512803726.jpg
मकवानपुरमा एउटी महिला लडाकूको ह्याट्रिक
१६ वर्षको उमेरमा सशस्त्र युद्वमा होमिएकी महिला लडाकु कुमारी मोक्तानले तेस्रो पटक संसदको यात्रा तय गरेकी छिन् ।वाम गठबन्धनबाट नेकपा माओवादी...
Kumari-1512990482.jpg